در اسکرام، رویدادها (Events) فرصتهای رسمی برای بازرسی و تطبیق هستند و باید طبق اصول شفافیت، بازرسی و تطبیق پیش بروند. رویدادهای اصلی عبارتند از: Sprint (به عنوان ظرف اصلی)، Sprint Planning، Daily Scrum، Sprint Review و Sprint Retrospective.
برای هر رویداد، لیستی از سوالات کلیدی پیشنهاد میکنم که میتوانید (به عنوان Scrum Master یا facilitator) مطرح کنید تا جلسه به درستی پیش برود، زمانبندی رعایت شود، همه شرکتکنندگان مشارکت کنند، و اهداف رویداد محقق شود. این سوالات بر اساس اهداف، شرکتکنندگان، زمانبندی (Time-box) و فعالیتهای کلیدی هر رویداد طراحی شدهاند. هدف این است که جلسه متمرکز، مشارکتی و موثر باشد، بدون انحراف از راهنما.
1. Sprint (اسپرینت – ظرف اصلی همه رویدادها)
- هدف اصلی: تبدیل ایدهها به ارزش، با بازرسی و تطبیق ماهانه.
- شرکتکنندگان: کل تیم اسکرام (Scrum Master، Product Owner، Developers).
- زمانبندی: حداکثر یک ماه، ثابت و بدون وقفه بین اسپرینتها.
- سوالات پیشنهادی برای اطمینان از پیشبرد درست:
- آیا طول اسپرینت ثابت و کمتر از یک ماه است؟ اگر نه، چرا و چطور ریسک را مدیریت میکنیم؟
- آیا هدف اسپرینت (Sprint Goal) در خطر است؟ چه تغییراتی میتواند بدون کاهش کیفیت اعمال شود؟
- آیا Product Backlog به اندازه کافی refine شده تا برای اسپرینت بعدی آماده باشد؟
- آیا نیاز به لغو اسپرینت (توسط Product Owner) وجود دارد؟ اگر بله، چرا هدف اسپرینت منسوخ شده؟
- چطور از یادگیری بیشتر با اسپرینتهای کوتاهتر بهره میبریم و ریسک را کاهش میدهیم؟
- آیا همه کارها درون اسپرینت انجام میشود و هیچ تغییری هدف را به خطر نمیاندازد؟
2. Sprint Planning (برنامهریزی اسپرینت)
- هدف اصلی: تعیین کارها و برنامه برای اسپرینت، با تمرکز بر ارزش.
- شرکتکنندگان: کل تیم اسکرام؛ ممکن است دیگران برای مشاوره دعوت شوند.
- زمانبندی: حداکثر ۸ ساعت برای اسپرینت یکماهه.
- سوالات پیشنهادی برای اطمینان از پیشبرد درست:
- چرا این اسپرینت ارزشمند است؟ (Product Owner پیشنهاد دهد و تیم هدف اسپرینت را نهایی کند.)
- چه آیتمهایی از Product Backlog میتوانیم انتخاب کنیم تا به هدف اسپرینت برسیم؟
- چطور کارها را به آیتمهای کوچکتر (کمتر از یک روز) تجزیه میکنیم تا به Definition of Done برسیم؟
- آیا همه شرکتکنندگان (به ویژه Developers) در برنامهریزی مشارکت دارند و اختیار نهایی با Developers است؟
- آیا Sprint Backlog شامل هدف اسپرینت، آیتمهای انتخابی و برنامه است؟
- اگر زمانبندی رعایت نشود، چطور جلسه را متمرکز نگه داریم؟ آیا نیاز به refine بیشتر Product Backlog داریم؟
3. Daily Scrum (اسکرام روزانه)
- هدف اصلی: بازرسی پیشرفت به سمت هدف اسپرینت و تطبیق برنامه.
- شرکتکنندگان: Developers؛ Product Owner یا Scrum Master اگر روی آیتمها کار کنند.
- زمانبندی: ۱۵ دقیقه، هر روز در زمان و مکان ثابت.
- سوالات پیشنهادی برای اطمینان از پیشبرد درست:
- از دیروز چه پیشرفتی به سمت هدف اسپرینت داشتهام؟
- امروز چه کاری انجام میدهم تا به هدف اسپرینت کمک کند؟
- چه موانعی (impediments) وجود دارد که پیشرفت را کند میکند؟
- آیا ساختار جلسه (مثل سه سؤال استاندارد) بر پیشرفت تمرکز دارد و نه گزارش وضعیت؟
- آیا نیاز به بحثهای دقیقتر خارج از این ۱۵ دقیقه داریم؟
- چطور این جلسه ارتباطات را بهبود میبخشد و نیاز به جلسات دیگر را حذف میکند؟
4. Sprint Review (بررسی اسپرینت)
- هدف اصلی: بازرسی نتیجه اسپرینت و انطباق برای اسپرینتهای آینده، با تمرکز بر پیشرفت به سمت Product Goal.
- شرکتکنندگان: تیم اسکرام و سهامداران کلیدی.
- زمانبندی: حداکثر ۴ ساعت برای اسپرینت یکماهه.
- سوالات پیشنهادی برای اطمینان از پیشبرد درست:
- چه کارهایی در این اسپرینت انجام شد و چه تغییراتی در محیط رخ داده؟
- پیشرفت به سمت Product Goal چطور است؟ چه فرصتهای جدیدی وجود دارد؟
- سهامداران چه بازخوردی دارند و چطور Product Backlog را بر اساس آن تنظیم کنیم؟
- آیا این جلسه مشارکتی است و نه فقط ارائه؟ (تشویق به بحث و همکاری.)
- چه آیتمهایی به Product Backlog اضافه یا تنظیم شوند؟
- آیا جلسهٔ نقد اسپرینت را به عنوان یک جلسه کاری پرتعامل و پویا برگزار میکنیم؟
5. Sprint Retrospective (بازنگری اسپرینت)
- هدف اصلی: برنامهریزی برای افزایش کیفیت و اثربخشی.
- شرکتکنندگان: کل تیم اسکرام.
- زمانبندی: حداکثر ۳ ساعت برای اسپرینت یکماهه.
- سوالات پیشنهادی برای اطمینان از پیشبرد درست:
- در این اسپرینت چه چیزی خوب پیش رفت و چه مشکلاتی وجود داشت (در افراد، تعاملات، فرآیندها، ابزارها و Definition of Done)؟
- چه فرضیاتی درست بودند و چه راهحلهایی برای مشکلات پیشنهاد میکنید؟
- چه تغییراتی مفید هستند و چطور آنها را اولویتبندی کنیم (مثلاً اضافه به Sprint Backlog بعدی)؟
- آیا همه شرکتکنندگان آزادانه مشارکت میکنند و محیط امن است؟
- چطور تغییرات تأثیرگذار را زودتر اعمال کنیم؟
- آیا جلسه بر بهبود تمرکز دارد و نتیجه آن برنامهای عملی است؟
این سوالات را میتوانید سفارشی کنید، اما همیشه به اصول اسکرام وفادار بمانید: زمانبندی را رعایت کنید، مشارکت همه را تشویق کنید، و بر ارزش و بهبود مداوم تمرکز کنید. اگر نیاز به جزئیات بیشتری دارید، خوشحال میشم کمک کنم!
پرسشنامه رویدادهای اسکرام با ویرایش سادهتر
اسپرینت پلنینگ (Sprint Planning)
هدف: تعیین هدف اسپرینت و برنامهریزی برای تحویل کارهای ارزشمند.
- هدف اصلی ما در این اسپرینت چیست و چه ارزشی برای مشتری دارد؟
- چه آیتمهایی از بکلاگ محصول بیشترین ارتباط را با این هدف دارند؟
- آیا تیم ظرفیت کافی برای تعهد به این آیتمها دارد؟
- آیا آیتمهای انتخابشده «Ready» هستند؟
- چه ریسکهایی در این اسپرینت وجود دارد و چطور باید مدیریتشان کنیم؟
- چه کسی روی چه آیتمی کار خواهد کرد؟
- آیا نیاز به کمک یا همراستا شدن با تیمهای دیگر داریم؟
- تعریف Done برای این آیتمها چیست؟
- آیا ابزارها و دسترسیهای مورد نیاز را داریم؟
- با چه مشکلات فنی یا وابستگیهایی ممکن است مواجه شویم؟
دیلی اسکرام (Daily Scrum)
هدف: همراستا شدن اعضای تیم، شفافسازی پیشرفت و شناسایی موانع.
- دیروز چه کاری انجام دادی که به هدف اسپرینت کمک کرد؟
- امروز چه چیزی کار میکنی و چرا این مهم است؟
- آیا چیزی مانع پیشرفتت شده؟
- آیا آیتمهای تخمینی مطابق برنامه جلو میروند؟
- آیا لازم است برنامهی امروز را تغییر دهیم؟
- آیا به کمک کسی نیاز داری؟
- آیا میتوانیم یک Story را امروز به Done برسانیم؟
- چه چیزی باید اولویت ما باشد؟
- چه کاری را میتوانیم Pair انجام دهیم؟
- آیا چیزی هست که نیاز به هماهنگی فوری دارد؟
اسپرینت ریویو (Sprint Review)
هدف: بازبینی آنچه ساخته شده و گرفتن بازخورد از ذینفعان.
- چه چیزی در این اسپرینت انجامشده است و چه ارزشی دارد؟
- بازخورد شما در مورد قابلیتهایی که دیدید چیست؟
- آیا این چیزی هست که شما انتظار داشتید؟ چرا یا چرا نه؟
- آیا دیدگاه یا اولویت جدیدی از بازار یا کاربر وجود دارد؟
- کدام قابلیتها بیشترین ارزش را داشتند؟
- آیا نیاز است بکلاگ محصول را اصلاح یا بازچینش کنیم؟
- چه درسهایی از خروجی این اسپرینت گرفتیم؟
- آیا موانعی وجود داشت که باید به اطلاع ذینفعان برسد؟
- برای اسپرینت بعد چه پیشنهادی دارید؟
- چطور میتوانیم تجربه کاربر را بهتر کنیم؟
ریتفرو (Sprint Retrospective)
هدف: بازنگری برای بهبود فرآیند، همکاری تیمی و کیفیت تحویل.
- چه چیزی در این اسپرینت خوب پیش رفت؟
- چه چیزی میتوانست بهتر باشد؟
- بزرگترین مانع یا چالش ما چه بود؟
- آیا ارتباطات تیمی مؤثر بود؟ چرا؟
- چقدر به هدف اسپرینت پایبند ماندیم؟
- چطور میتوانیم دفعات کار ناقص یا بازگشتی را کاهش دهیم؟
- آیا Definition of Done نیاز به بازنگری دارد؟
- از چه چیزی باید در اسپرینت بعدی اجتناب کنیم؟
- چه اقدامهای مشخصی میخواهیم امتحان کنیم؟
- اگر فقط یک کار را برای بهتر شدن انتخاب کنیم، آن چیست؟
دیدگاهتان را بنویسید